شاخص سنجش رضایت شغلی

job satisfaction

سوالاتی که قبل از مصاحبه و در طول دوران کاری باید از خود بپرسیم

آیا تا به حال در شرکتی که مشغول کار هستید لحظات سختی داشته‌اید و برای چند لحظه از کارتان متنفر شده‌اید؟

آیا بهتر نیست قبل از استخدام در شرکت جدید بخواهید چند مشخصه رو بسنجید تا ببینید این شرکت مناسب شما هست یا نه؟

در نگاه اول بیشتر افراد  به حقوق و ارتباط شغل و تخصص فکر می‌کنند. اگر جملات زیر را قبل از مصاحبه با خودتان مرور می‌‌کنید احتمالا بهتر است کمی بیشتر برای انتخاب شغل دقت کنید.

  • برم مصاحبه ببینم چقدر حقوق پیشنهاد میدن؟ آیا مبلغ پیشنهادی من رو قبول می‌کنند؟
  • این کار دیگه خیلی خوبه و به مدرک تحصیلی‌ام مرتبط هست. کلی می‌تونم پیشرفت کنم و وقت براش بگذارم!

یک قدم به عقب برداریم و ببینیم راضی بودن از شغل چه نتایجی در بر خواهد داشت و سپس موضوعاتی که برای سنجش رضایت شغلی مهم‌اند و روش‌هایی برای سنجش آن را معرفی کنیم.

نتایج رضایت شغلی

برخی نتایج رضایت شغلی و یا راضی نبودن از شغل عبارت‌اند از :

  • نارضایتی شغلی و ترک کلی خدمت
  • رضایت از شغل و غیبت‌های مکرر از کار و یا دیر حاضر شدن و یا تعجیل در خروج از کار
  • رضایتمندی از شغل و عملکرد بهتر و یا بالعکس نارضایتی و عملکرد ضعیف و تاخیر در انجام امور محوله
  • تاثیر رضایت شغلی بر سازمان و مؤثرتر بودن سازمان و بهبود سلامت روانی و فیزیکی شاغل و همچنین کمتر شدن تعداد شکایات دریافتی از کارکنان

هر گاه نشانه‌های بالا را در نیرو‌های تحت سرپرستی‌مان و یا خودمان دیدیم باید دنبال عواملی بگردیم که سبب نارضایتی آنها از کارشان شده است. (البته به جز ترک خدمت و استعفا چون در این مورد دیگر دیر شده است.)

روش‌های ارزیابی رضایت شغلی

روش‌هایی برای ارزیابی رضایت شغلی ارائه شده است که به صورت خلاصه در زیر معرفی شده‌اند:

Critical Incidents: در این روش از از شاغل درخواست می‌شود تا رویدادهای شغلی خود را، که خشنودکننده و ناخشنود کننده بود، توصیف کنند و این توصیفات کیفی مبنای‌ ارزیابی رضایت شغلی قرار می‌گیرد.

Overt Behavior: رفتارهای آشکار کارکنان نشان‌دهنده‌ی رضایت آنها از شغلشان است و در این روش مشاهده رفتار آشکار (یا واقعی) کارکنان ، همانند عملکرد ضعیف، غیبت، ترک خدمت که در بخش قبلی آورده شد، به عنوان نشانه‌هایی از نارضایتی به کار می رود. برای اطلاع بیشتر می‌توانید عبارت  Overt Behavior  و Covert behavior را در اینترنت جست‌و‌جو کنید.

Action Tendencies: بر خلاف روش Critical incidents که در آن احساس فرد مورد سوال بود، در این روش از گرایش عملی فرد نسبت به شغل سوال می‌شود. در زیر نمونه‌هایی ازین سوال‌ها آورده شده است:

  1. وقتی صبح از خواب بیدار می شوید، از رفتن به سر کار اکراه دارید؟
  2. آیا موقع رفتن از کار به منزل، به علت علایق شغلی، بی میل هستید؟
  3. آیا غالبا میل دارید زودتر از موعد مقرر به ناهار بروید؟
  4. آیا هرگز به کار عصرها یا پایان هفته احساس تمایل می کنید؟
  5. آیا گاهی برای رفتن به مرخصی بی میل هستید؟
  6. آیا هرگز میل داشته اید که تعطیلات یا مرخصی زودتر به پایان می رسید تا به سرکار برمی گشتید؟
  7. آیا به دوستی که دارای علایق و تحصیلات مشابه شماست، انتخاب شغلی مثل شغل خودتان را توصیه می کنید؟

Job Descriptive index:که در ادامه به توضیح آن می‌پردازیم.

شاخص رضایت شغلی JDI:

در پاراگراف اول گفته‌ شد که افراد در نگاه اول بیشتر افراد  به حقوق و ارتباط شغل و تخصص فکر می‌کنند. اما موضوعات دیگری هم وجود دارند که باید به آنها توجه کنیم . حقوق خوب و کار تخصصی فقط برای مدت محدودی ما را راضی نگه می‌دارند. شاخص‌های زیر در شاخص رضایت شغلی (JDI  (Job Descriptive Index مورد ارزیابی قرار می‌گیرند.شاخص رضایت شغلی، JDI ، توسط منابع انسانی بسیاری از شرکت‌ها استفاده می‌شود تا هر چند مدت رضایت شغلی کارمندان را بسنجند و برای سازمان برنامه‌ریزی کنند.

۱-کار مورد نظر ۲–  همکاران ما ۳ – حقوق و پرداخت ۴–  مدیر و سرپرست و ۵–  فرصت ترقی شغلی

اما در اینجا هدف ما به کارگیری این شاخص برای یک شرکت نیست و می‌خواهیم ببینیم که شخص خودمان چقدر از شغلمان رضایت داریم تا در برنامه‌ریزی‌های شخصی بهترعمل کنیم. به نظر من این شاخص از چند نظر به ما کمک می‌کند:

  • مواردی به غیر از حقوق و تناسب شغل و تخصص را که در رضایت شغلی مؤثر اند رو بشناسیم. اینکه پول کافی می‌گیرم تنها نکته مهم نیست و ارتباط ما با همکاران و طریقه‌ی برخورد رئیسم با من هم جزو موارد مهم هستند.
  • با سنجش این موارد سطح رضایت شغلی خودمون رو به صورت عددی بدست بیاریم و برای بهبود گزینه‌هایی که نمره‌ی کمتری دارند تلاش کنیم.
  • از واماندگی شغلی و روزمرگی یا استعفا به خاطر ناراضی بودن از کارمون جلوگیری کنیم.
  • با بهبود شرایط بتونیم بهتر و مؤثرتر کار کنیم.
  • گزینه‌های دیگری که به ذهن شما میرسد رو شما در قسمت نظرات بنویسید.

یک فرم PDF برای JDI به زبان انگلیسی در اینترنت پیدا کردم که به فارسی ترجمه کردم و در قالب فایل Excel برای دانلود قرار دادم. پس از دانلود نمرات هر قسمت را وارد کنید و نمره‌ی نهای رضایت شغلی خودتون رو به صورت کمّی بین ۰ تا ۹۱ ببینید. پنج عنوان ۱-کار مورد نظر ۲–  همکاران ما ۳ – حقوق و پرداخت ۴–  مدیر و سرپرست و ۵–  فرصت ترقی شغلی، در این فایل بعلاوه‌ی یک ستون اضافه برای شمای کلی کار یا دید کلی‌نگر به کار وجود دارد.

به دلیل بزرگ بودن جدول فقط یک ستون رو در اینجا برای نمونه قرار میدم و جدول کامل رو در فایل آماده ی دانلود ببینید.

 

حقوق و مزایا
پول و مزایایی که دریافت می کنید را در نظر بگیرید. هر کدام از کلمات یا عبارات زیر چگونه پول و مزایایی را که در حال حاضر دریافت می کنید شرح می دهد؟ نمرات برای پرداخت و حقوق
اگر عبارات زیر به میزان پرداخت ها در کار شما نزدیک است یک (۱) را امتیاز دهید.
اگر عبارات زیر میزان پرداخت ها در کار شما رو توصیف نمی کند عدد منفی یک (۱-) را امتیاز دهید.
و اگر این عبارت را با میزان پرداخت ها در شغلتان نامرتبط می دانید نمره صفر (۰) را لحاظ کنید.
 برای هزینه های عادی مناسب است ۰
عادلانه است ۰
برای هزینه های زندگی به سختی کافی است ۰
بد است ۰
مناسب است ۰
کمتر از مقداری است که مستحق آن هستم ۰
به اندازه ی خوبی پرداخت می شود ۰
برای ادامه ی حیات کافی است ۰
دستمزد پایین است ۰
جمع نمرات حقوق و مزایا ۰

 

این موضوع را با دوستان و همکارانتان به اشتراک بگذارید.

دیدگاه بگذارید

avatar
  اشتراک  
به من خبر بده